Elektronika jachtowa – co trzeba, a co warto wziąć ze sobą w rejs?

W XXI wieku elektronika jachtowa stała się standardem w żeglarstwie. Podpowiadamy, czego nie może zabraknąć na jachcie w rejsie morskim.

Epoka klasycznego, analogowego żeglarstwa powoli przechodzi do historii. Wprawdzie ze względów bezpieczeństwa sekstantu i papierowych map nie powinno na jachcie zabraknąć, ale coraz większą popularność zyskują ich alternatywy. Dzisiaj elektronika jachtowa nie tylko upraszcza żeglowanie, ale bywa też konieczna w rejsach morskich. Co zatem trzeba mieć na pokładzie?

Elektronika jachtowa w świetle przepisów

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie bezpiecznego uprawiania żeglugi przez jachty morskie z 2012 roku (nieobowiązkowego dla jachtów rekreacyjnych o długości do 15 metrów) jednostki do 24 metrów długości powinny mieć na pokładzie system automatycznej identyfikacji AIS oraz urządzenie do odbioru morskich informacji bezpieczeństwa i prognoz pogody. Ponadto:

Jacht w żegludze osłoniętej powinien być także wyposażony co najmniej w radiotelefon VHF.

Jacht w żegludze przybrzeżnej powinien być także wyposażony co najmniej w radiotelefon VHF, odbiornik satelitarnego systemu nawigacyjnego, np. GPS oraz radar (dla jachtów o długości co najmniej 20 metrów).

Jacht w żegludze pełnomorskiej powinien być także wyposażony co najmniej w stacjonarny radiotelefon VHF z DSC, radiopławę awaryjną (EPIRB) 406 MHz, odbiornik satelitarnego systemu nawigacyjnego, np. GPS oraz radar (dla jachtów o długości co najmniej 20 metrów).

Jacht w żegludze oceanicznej powinien być także wyposażony co najmniej w stacjonarny radiotelefon VHF z DSC, statkowy terminal satelitarny lub radiotelefon MF/HF (średnio-, krótkofalowy) z systemem DSC, lub satelitarny telefon komórkowy z dostępem do numeru alarmowego centrum ratownictwa morskiego, ratowniczy transponder radarowy (SART) lub ratowniczy transponder AIS (AIS SART), radiopławę awaryjną (EPIRB) 406 MHz, odbiornik satelitarnego systemu nawigacyjnego, np. GPS oraz radar (dla jachtów o długości co najmniej 20 metrów).

Podobne wymagania dla jachtów zawierają Przepisy nadzoru, budowy i wyposażenia jachtów morskich, stworzone przez Morski Zespół Techniczny Polskiego Związku Żeglarskiego.

Jak widać, wymagania dla jachtów rekreacyjnych w zakresie elektroniki jachtowej nie są zbyt duże. Nie zmienia to faktu, że na rynku mamy olbrzymią liczbę różnych urządzeń, które można wykorzystać w rejsach morskich.

Elektronika jachtowa – GPS

Satelitarne systemy nawigacyjne – nie tylko GPS, ale też Galileo i GLONASS – są obecnie standardem, dostępne choćby w większości smartfonów. Na jachcie przyda się jednak znacznie solidniejsze urządzenie niż telefon komórkowy. Na rynku są urządzenia GPS zarówno przenośne, jak i montowane na stałe. Większość z nich ma wytrzymałą baterię, jest wodoodporna, a ekran pozwala na pracę w pełnym słońcu. Bardziej złożone urządzenia – np. plotery nawigacyjne – pozwalają na podłączenie również innej elektroniki jachtowej, np. echosondy. Z powodzeniem zastępują też mapy.

Kim były matki chrzestne polskich żaglowców i jachtów? 

Elektronika jachtowa – urządzenia radiokomunikacyjne

Radiotelefon VHF – podstawowy sposób łączności. Służy do kontaktowania się z innymi jednostkami, marinami i portami, ale także służbami ratowniczymi. Mają zazwyczaj zasięg ograniczony do kilkunastu mil morskich.

Telefon satelitarny – pozwala na łączność głosową i przesyłanie danych za pośrednictwem satelit na całym świecie.

System AIS – system łączności, który pozwala zobaczyć inne jednostki wyposażone w AIS w promieniu kilkunastu-kilkudziesięciu Mm. W przeciwieństwie do radaru, AIS pokazuje także informacje dotyczące jednostek, ich kurs i prędkość.

Radiopława EPIRB – wykorzystywana jest w sytuacji zagrożenia. Po ręcznym włączeniu lub znalezieniu się w wodzie wysyła sygnał radiowy z aktualną pozycją.

Radiopława PLB – nadajnik do lokalizacji konkretnej osoby. Wykorzystywany nie tylko przez żeglarzy, ale też alpinistów, narciarzy i podróżników.

Jak dbać o jacht?

Elektronika jachtowa – pozostałe urządzenia

Radary – funkcjonują już od kilkudziesięciu lat, początkowo głównie na okrętach, stopniowo przechodząc na statki i jachty. Ich zasada działania jest prosta – wysyłają fale radiowe, które odbijają się od przeszkód, pozwalając na ich zlokalizowanie. Bardzo przydatny zwłaszcza podczas pływania nocą lub w gęstej mgle.

Echosondy/sonary – pozwalają na określenie głębokości akwenu oraz profilu dna. Przydatne zwłaszcza na akwenach, w których jest dużo podwodnych skał bądź wypłyceń, np. w szkierach.

Autopiloty – pozwalają na utrzymanie obranego kursu. Działają w oparciu o satelitarne systemy nawigacyjne, a często też wiatromierze – dzięki czemu można też ustawić kierunek względem wiatru.

Wiatromierze, stacje pogodowe – dzięki nim można otrzymać szczegółowe informacje pogodowe.

Akcesoria żeglarskie – co trzeba i co warto zabrać na jacht?