Elitarni bracia, czyli tradycja zobowiązuje

O Bractwie Wybrzeża nie jest głośno, ale do tego elitarnego stowarzyszenia należą ludzie zasłużeni dla dobrej morskiej tradycji – marynarze, żeglarze i twórcy kultury morskiej.

Bractwo Wybrzeża (po hiszp. Hermandad de la Costa) powstało w Chile w 1951 roku z inicjatywy siedmiu zapalonych żeglarzy morskich. Stamtąd idea popłynęła do Wielkiej Brytanii, Włoch, Francji, Niemiec i Hiszpanii. Mesy, bo tak nazywają się oddziały Bractwa, funkcjonują dzisiaj m.in. w USA, Argentynie, Australii i Republice Południowej Afryki skupiając na całym świecie ponad 3 tys. b raci.

Organizacja – w największym skrócie – funkcjonuje na zasadach solidarności, wzajemnej pomocy, dbania o więzy łączące żeglarzy, pamięci o tych żeglarzach, którzy stracili życie na morzu.  Bracia o nich pamiętają składając choćby wieńce na wodzie lub fundując tablice pamiątkowe. Przynależność do Bractwa Wybrzeża nie jest przypadkowa. Trzeba być do niego zaproszonym będąc wcześniej pod obserwacją b raci – żeglarzy, którzy opiniują zasadność wejścia do organizacji .

Stowarzyszenie zawsze było ukierunkowane na międzynarodowe współdziałanie. Organizacja ma np. kapitułę odznaczeń i przywilejów, zwaną Kapitułą Chwały Mórz. Jest to ciało niezależne, pozbawione wszelkich nacisków ekonomicznych czy politycznych.

Od 1966 roku istnieje także Bractwo Wybrzeża – Mesa Kaprów Polskich. W trakcie wyprawy geograficznej „Śmiałego” wokół Ameryki Południowej zaproszenie od Bractwa Wybrzeża przyjął kapitan Bolesław Kowalski z załogą. I to właśnie on został pierwszym kapitanem Mesy Kaprów Polskich. Dziś jest nim Jerzy Demetraki-Paleolog #78, aka V iking ( każdy członek Bractwa Wybrzeża  ma niepowtarzalną cyfrę i pseudonim bojowy oraz rozpoznawalną przez b raci całego świata banderkę osobistą), który od ponad 20 lat działa w strukturach kierowniczych Mesy Kaprów Polskich. Był także m.in. wiceprezesem Lubelskiego Okręgowego Związku Żeglarskiego i opiekunem lubelskiego jachtu „Roztocze”.

– Bliskie nam są tradycje piratów, bo byli doskonałymi żeglarzami, przestrzegali kodeksów honorowych i mieli nawet pierwszy na świecie związek zawodowy – mówi Jerzy Demetraki-Paleolog. – Każdy pirat, który był w związku płacił part. My do dziś je płacimy. Używamy też strojów z epoki, replik broni i mamy przy tym dużo zabawy, choć wszyscy traktujemy B ractwo i jego prawa śmiertelnie poważnie .

Mesa Kaprów Polskich liczy obecnie 170 żeglarzy i ma swoje mesy regionalne : warszawską, lubelską, szczecińską i gdańską. Każda ma swojego wybitnego kapitana jak np. w Mesie Gdańskiej gdzie swego czasu był nim kpt. Andrzej Drapella.

– Kapitan mesy jest jak kapitan na statku – tłumaczy Jerzy Demetraki-Paleolog. – Kapitan Krajowy uczestniczy w światowej radzie kapitanów i dowodzi spotkaniami Bractwa Krajowego. Kapitanami Mesy Kaprów Polskich byli m.in. Dariusz Bogucki, Jerzy Rakowicz-Raczyński, Kazimierz Goebel czy Eugeniusz Moczydłowski , który właśnie otrzymał Nagrodę Honorową Rejs Roku-Srebrny Sekstant 2023.

Najwyższa władza Mesy Kaprów Polskich to Zafarrancho, czyli zjazd organizowany przynajmniej raz na cztery lata, ale zwyczajowo raz w roku. Do Bractwa przyjmowani są ludzie z niezwykłymi osiągnięciami, ale tylko tacy, których przymioty charakteru gwarantują przestrzeganie t zw. Octalogo, czyli zestawu ośmiu przykazań obowiązujących każdego b rata na całym ś wiecie.

Bracia działają raczej dyskretnie, nie obnosząc się ze swoją przynależnością do stowarzyszenia. Starają się wzajemnie siebie wspierać w trudnych momentach jak np. wtedy kiedy Jerzy Demetraki-Paleolog pomógł polskiemu żeglarzowi Arkadiuszowi Wąsikowi wyjść z opresji po ataku orek w Cieśninie Gibraltarskiej na jego jacht „Little Lucy”. Innym z b raci, którzy pomogli wówczas Wąsikowi  był Jan Tomasz Dobrucki.  

Polskie i chilijskie Bractwa Wybrzeża mają jedno ograniczenie. Nie przyjmują w swoje szeregi kobiet, choć w niektórych innych krajach zakładane są kobiece M esy W ilczyc M orskich. To wynika z tradycyjnego postrzegania roli kobiet. 

Octalogo – zasady, których przestrzegać musi każdy z braci: 1. Z szacunkiem wypełniał będziesz rozkazy Kapitana, jakby był ojcem twym lub starszym bratem. 2. Nie wystąpisz z orężem, ani złym słowem przeciwko Bratu z twej przystani, ani z całego Wybrzeża. 3. Na pokład swój przyjmiesz Brata, który cię odwiedzi, ofiarujesz mu pokrzepienie przy twym stole i bezpieczną koję w kabinie. 4. Jako się odnosisz do Braci swoich będziesz przed Bractwem odpowiedzialny, a Kapitan pochwali cię lub ukarze. 5. Nie będziesz Bratu swemu zazdrościł łodzi, sprzętu ni motorów. 6. Żeglarza bez przystani przyjmiesz w zatoce swojej, a chociaż nie ma on żadnych bogactw krom serca swego traktować go będziesz jak Brata. 7. Nie będziesz dumny ni gwałtowny, gdybyś zaś był, doświadczysz, że Bracia odwrócą się od ciebie i pozostaniesz sam – jako zadżumiony. 8. Miłość ku Morzu będzie gwiazdą przewodnią twego życia i poświęcenia czyniąc obserwował będziesz prawa Bractwa Wybrzeża.