Opowieści z kubryku

Słyszeliście o… patronie przystani żeglarskiej w Stepnicy?

4 lutego mija 84 rocznica śmierci kapitana Hilgendorfa – patrona przystani żeglarskiej w Stepnicy. Robert Hilgendorf (1852-1937) był nie tylko najsłynniejszym ze wszystkich kapitanów hamburskiego armatora F. Laeisza, …

Przystan Hiilgendorfa Stepnica Sawomir Turniakprzystan Hiilgendorfa Stepnica Sawomir Turniak
Galeria zdjęć (3) - zobacz wszystkie

4 lutego mija 84 rocznica śmierci kapitana Hilgendorfa – patrona przystani żeglarskiej w Stepnicy. Robert Hilgendorf (1852-1937) był nie tylko najsłynniejszym ze wszystkich kapitanów hamburskiego armatora F. Laeisza, ale również najznamienitszym dowódcą żaglowców rejowych wśród wszystkich kapitanów sobie współczesnych.

Okrążył Przylądek Horn 66 razy i każde z przejść (z wyjątkiem dwóch) nie trwało dłużej niż dziesięć dni, a ówczesny standard potrzebny na pełne przejście wynosił trzy tygodnie. Średni czas trwania wszystkich jego osiemnastu rejsów do Chile to 64 dni od Kanału La Manche i 74 dni w drodze powrotnej, na łącznym dystansie 12 000 mil morskich. W tamtych czasach średnia 90 dni była uznawana za całkiem przyzwoity wynik.

W ciągu swej 20-letniej pracy na morzu był dowódcą dziewięciu żaglowców frachtowych, żeglując z pełnym ładunkiem ze średnią prędkością 7,5 węzła. Dla porównania – ówczesne parowce osiągały prędkość nie większą niż 6 węzłów! Dopiero ćwierć wieku później, dzięki postępowi w inżynierii, statki parowe osiągnęły prędkości porównywalne z osiąganymi przez żaglowce dowodzne przez Hilgendorfa. Warto też przytoczyć osiągi „Potosi” z czasem podróży okrężnej Europa – Chile – Europa w 5 miesięcy i 19 dni, w porównaniu do akceptowanych w tym czasie standardowych 10 miesięcy.

Potosi Bremerhaven

„Potosi” – Hamburg. Fot. arch. DSM Bremerhaven

Robert Hilgendorf urodził się w roku 1852, w małej koloni Schiebenhorst (obecnie Świbno) w pobliżu Stepnicy nad Zalewem Szczecińskim. Był synem ubogiego szypra. Już w wieku 12 lat umiejętnie i ze swobodą potrafił manewrować kutrem. Kiedy skończył 15 lat opuścił rodzinne strony i znalazł pracę po drugiej stronie Zalewu Szczecińskiego w miejscowości Ueckerminde – na statkach morskich miejscowych armatorów.

Mając 18 lat, wylądował w Hamburgu, osiągając kolejny szczebel morskiej kariery i zostając pełnym marynarzem na statkach hamburskiego armatoraM. Sloman & Co. Następnie odbywa dwuletnią służbę na korwecie Marynarki Wojennej ,,Arcona”. Po ukończeniu służby kontynuuje naukę i szkolenie w Szkole Nawigacyjnej. Dwa lata po zdaniu egzaminu na sternika i otrzymaniu dyplomu kapitańskiego, w 1879 r. Hilgendorf zgłasza się w biurze przedsiębiorstwa żeglugowego Ferdynad Laeisz. Kolejne dwa lata minęły, nim ówczesny właściciel i dyrektor firmy Carl Leisz powierza mu dowództwo windjamera.

Praca na rejach
Praca na rejach.

Hilgendorf dowodził łącznie dziewięcioma żaglowcami tego samego armatora: „Parnas”, „Parsifal” (jednostka zatonęła w okolicach Cape Horn w wyniku przesunięcia ładunku, szczęśliwie wszyscy członkowie załogi zostali uratowani), „Professor”, „Pirat”, „Pergamon”, „Palmyra”, „Placilla”, „Pitlochry” i „Potosi”. W roku 1901 zszedł na ląd i objął stanowisko rzeczoznawcy nautycznego w Hamburskiej Izbie Handlowej, w której pełnił obowiązki przez następne 25 lat. Robert Hilgendoerf przeszedł na emeryturę w wieku 75 lat. Dziesięć lat później, 4 lutego 1937 r. syn ziemi stepnickiej odszedł na wieczną wachtę.

Hilgendorf F. LaeiszRobert Hilgendorf urodził się 31 lipca 1852 w miejscowości Schiebenhorst (Świbno) w pobliżu Stepnicy. W wieku 29 lat został kapitanem u hamburskiego armatora Ferdynanda Laeisza. Tekst jest  fragmentem książki Hansa Georga Pragera ,,Reederei F. Laeisz, From Sailing Ships to Container Shipping” – historycznego dokumentu obrazującego genezę powstania, rozwój i osiągnięcia funkcjonującego od ponad 190 lat przedsiębiorstwa żeglugowego F. Laeisz. Nazwa firmy pochodzi od nazwiska fundatora i założyciela Ferdynanda Laeisza,  który z zawodu był kapelusznikiem. To właśnie armator F. Laeisz był właścicielem słynnych ,,P-Linersów”  które były ukoronowaniem kunsztu szkutniczego I przewrotnie schyłkiem epoki wielkich żaglowców przełomu XIX i XX wieku, a kpt. Robert Hilgendorf uznawany był jako primus inter pares wśród ich dowódców.

← Wróć do portalu

Czytaj również

Więcej artykułów
Podium U17- Karolina Jankowska złotą medalistkąSport i regaty23 sierpnia 202623:23Karolina Jankowska mistrzynią świata Formula Kite U17. Czworo Polaków w czołowych dziesiątkach w UrliRedakcja · 3 min czytaniakpt. Baranowski: "Moje sztormowe stanowisko w głębi zejściówki."Rejsy23 sierpnia 202622:04Fale jak kopniaki i rozkołys z Ryczących Czterdziestek. Kapitan Krzysztof Baranowski o 1250 mil bliżej MauritiusaOskar Wojciechowski · 4 min czytaniamistrzosta świata juniorów Formula KiteSport i regaty23 sierpnia 202613:50Dwa punkty od walki o medale. Znamy finałowe dziesiątki mistrzostw świata juniorów Formula KiteOskar Wojciechowski · 3 min czytaniaSTS Generał ZaruskiNasz patronatRejsy23 sierpnia 202613:44Deszcz zatrzymał flotę przy nabrzeżach. Tak wyglądał drugi dzień Baltic Sail GdańskRedakcja · 3 min czytania2026 Formula Kite Youth World Championhip UrlaSport i regaty22 sierpnia 202622:55Komplet zwycięstw Turienzo i Stragiottiego. Mistrzostwa świata juniorów Formula Kite rozstrzygną się w niedzielęRedakcja · 3 min czytaniaPodium mężczyzn ILCA 6 Youth World Championship in AarhusSport i regaty22 sierpnia 202619:08Syn pierwszego mistrza olimpijskiego klasy Laser najlepszy w Aarhus. Erik Scheidt i Hermione Ghicas mistrzami świata ILCA 6 do lat 19Oskar Wojciechowski · 3 min czytaniaWisła z lotu ptakaRejsy22 sierpnia 202618:46Wisła bije rekordy popularności w Warszawie. 88 proc. mieszkańców uważa ją za kluczową przestrzeń rekreacyjnąRedakcja · 5 min czytaniaBłękitna Wstęga 2026Sport i regaty22 sierpnia 202618:29Pronaw z Błękitną Wstęgą, Portowiec z siedemdziesiątką. Jubileuszowy weekend na Jeziorach WdzydzkichOskar Wojciechowski · 3 min czytaniaMistrzostwa Polski Juniorów Młodszych w klasie CadetSport i regaty22 sierpnia 202618:12Remis o złoto i dwa komplety medali. Znamy mistrzów Polski juniorów młodszych w klasie CadetOskar Wojciechowski · 4 min czytaniaBaltic Sail 2026 - dzień 1Nasz patronatRejsy22 sierpnia 202617:42Klucz do bram miasta w rękach żeglarzy. Tak wyglądał pierwszy dzień jubileuszowego Baltic Sail GdańskOskar Wojciechowski · 3 min czytaniaregaty Palermo-MontecarloSport i regaty22 sierpnia 202616:58Sztorm zatrzymał regaty Palermo-Montecarlo. Osiem godzin w schronieniu, polska załoga wciąż na trasieRedakcja · 3 min czytaniaBaltic Sail 2026Nasz patronatRejsy22 sierpnia 202616:46Parada żaglowców Baltic Sail Gdańsk odwołana. Ostrzeżenia meteorologiczne przekreśliły sobotni rejs flotyOskar Wojciechowski · 3 min czytaniaSailGPSport i regaty21 sierpnia 202623:39Najszybszy tor świata znów otwarty. SailGP wraca na Bałtyk, a Australia broni dwunastu punktów przewagiOskar Wojciechowski · 2 min czytaniaJachtyBiznes21 sierpnia 202623:12Koniec bezterminowej rejestracji jachtów? Projekt w Sejmie zmienia zasady dla wszystkich właścicieliRedakcja · 6 min czytaniaTragedia-21.08.2007 na Wielkich Jeziorach MazurskichHistoria21 sierpnia 202606:50Kwadrans, który zmienił Mazury. Dziewiętnaście lat od tragedii na Wielkich JeziorachRedakcja · 4 min czytaniaMorska Służba Poszukiwania i RatownictwaBiznes21 sierpnia 202606:18MORKA czeka na wodowanie w Szwecji. Nowa łódź ratownicza wzmocni SAR na Zalewie Wiślanym i SzczecińskimOskar Wojciechowski · 3 min czytaniaBezpieczeństwo na wodzieTurystyka20 sierpnia 202620:3090 uratowanych osób w siedem miesięcy. Bezpieczeństwo na wodzie zaczyna się na brzeguRedakcja · 5 min czytaniaRegaty Poloneza 2026Sport i regaty20 sierpnia 202616:30Odzioba znów nie do pokonania. Black Caravela z tytułem mistrza Polski samotników i statuetką Line HonoursOskar Wojciechowski · 2 min czytaniaMistrzostwa Świata Juniorów klasy ILCA 6Sport i regaty20 sierpnia 202614:39Hanna Rogowska piąta na mistrzostwach świata juniorów ILCA 6. Dwa drugie miejsca na finiszu w AarhusRedakcja · 3 min czytaniaMistrzostwa Świata Formuła KiteSport i regaty20 sierpnia 202612:32Komplet zwycięstw na otwarcie. Catalina Turienzo i Gian Stragiotti rządzą w młodzieżowych mistrzostwach świata Formula KiteRedakcja · 2 min czytaniaMłodzieżowa Liga Żeglarska Gdynia 2026Sport i regaty20 sierpnia 202609:57Wiatr zgasł przed finałem. HRM Racing wygrywa trzecią rundę Młodzieżowej Ligi Żeglarskiej w GdyniOskar Wojciechowski · 4 min czytaniaOOM w 2025 roku w Pucku / PZŻSport i regaty19 sierpnia 202617:25Dziewięć dni żeglarskich emocji w Dziwnowie. Ogólnopolska Olimpiada Młodzieży wraca nad cieśninę DziwnaRedakcja · 3 min czytaniaKoncert szantowy nad Motławą podczas festiwalu Szanty pod ŻurawiemNasz patronatRejsy19 sierpnia 202613:56Kiedy port zaczyna śpiewać. Szanty pod Żurawiem i trzydzieści lat Baltic Sail GdańskOskar Wojciechowski · 3 min czytaniaMistrzostwa Polski w klasie CadetSport i regaty19 sierpnia 202613:24Załoga z Pisza rządzi na Zalewie Wiślanym. Mistrzostwa Polski klasy Cadet w Krynicy Morskiej na półmetkuRedakcja · 2 min czytania