Miasto z morza, marzeń i żeglarstwa. Gdynia obchodzi 97. urodziny

Równo 97 lat temu, 10 lutego 1926 roku, Rada Ministrów nadała Gdyni prawa miejskie. Jedna ze stolic polskiego żeglarstwa zaplanowała z okazji rocznicy wiele atrakcji.

Rozporządzenie Rady Ministrów przypieczętowywało gwałtowny rozwój nadmorskiej miejscowości. Gdynia, przez stulecia będąca dużą rolniczą wsią, a później również niewielkim kąpieliskiem, od 1920 roku zaczęła być przez władze państwowe traktowana jako baza Marynarki Wojennej i potencjalne okno na świat. Już w 1921 roku zaczęto prace przy budowie tymczasowego portu jachtowego i schroniska dla rybaków, a rok później Sejm przyjął ustawę o budowie portu handlowego. Również w 1922 roku rozpoczęły się starania władz dynamicznie rosnącej miejscowości o nadanie praw miejskich.

Jacht „Atom” z Warszawskiego Towarzystwa Wioślarskiego podczas regat w Gdyni w 1923 roku.
Fot. NN/Stadjon

W tym samym czasie w Gdyni zaczęło bić serce polskiego żeglarstwa morskiego. Już w 1922 roku Liga Żeglugi Polskiej zorganizowała tam połączenie regat i parady morskiej, w której popłynęły również nieliczne jeszcze polskie jachty żaglowe. Rok później impreza przybrała formę bardziej sportową, na którą przyjechali żeglarze z całej Polski. Zaangażowanie środowiska było duże – Warszawskie Towarzystwo Wioślarskie koleją wysłało sześć swoich jachtów, żeby móc pościgać się w Gdyni. Regaty sędziował zaś sam komandor Józef Unrug. Jak przypuszcza Włodzimierz Głowacki, to właśnie wtedy zaczęto dyskutować o zgłoszeniu polskiego żeglarza na Igrzyska Olimpijskie w Paryżu w 1924 roku. Znaczenie miejscowości dostrzegli też założyciele Yacht Klubu Polski, którzy równolegle z warszawską centralą powołali do życia także Oddział Morski w Gdyni. W 1928 roku powstał zaś pierwszy w pełni gdyński klub – Klub Sportowy Gryf, czyli obecny Jacht Klub Morski Gryf. Efekty tych działań widać do dzisiaj, a miasto nie bez przesady nazywane jest stolicą polskiego żeglarstwa.

Gdynia tradycyjnie hucznie świętuje swoje urodziny i nie inaczej jest w tym roku. W jubileuszu ponownie nie brakuje też wątków żeglarskich. Pierwsze uroczystości odbyły się 4 lutego, kiedy zorganizowano urodzinowy bal dla dzieci. Oficjalne obchody rozpoczynają się dzisiaj, w piątek 10 lutego. O godzinie 12 delegacja władz miasta złożyła kwiaty pod Pomnikiem Polski Morskiej.

Uroczystości pod Pomnikiem Polski Morskiej.
Fot. Tadeusz Lademann

Centralnym punktem obchodów będzie urodzinowa sesja Rady Miasta Gdyni, która odbędzie się o godzinie 17 w Teatrze Miejskim. Podczas obrad medal im. Eugeniusza Kwiatkowskiego „Za wybitne zasługi dla Gdyni” odbierze Hanna Wenda-Uszyńska, wnuczka budowniczego gdyńskiego portu i współzałożyciela JKM Gryf Tadeusza Wendy. Wenda-Uszyńska nie tylko od lat propaguje pamięć o dziadku, ale też wspiera żeglarstwo. W ostatnich dwóch latach była ambasadorką II Światowych Polonijnych Mistrzostwach Żeglarskich im. Tadeusza Wendy, a w ubiegłym roku również I Regat Gospodarki Morskiej im. Tadeusza Wendy. Brała także udział również m.in. w odsłonięciu tablic Henryka Jaskuły, Andrzeja Rościszewskiego, Ottona Weilanda i Tadeusza Ziółkowskiego w Alei Żeglarstwa Polskiego w Gdyni.

Przez cały weekend można będzie zwiedzać Muzeum Miasta Gdyni, w tym niedostępne na co dzień muzealne magazyny. Zwiedzający zobaczyć tam będą mogli m.in. obrazy gdyńskich marynistów, w tym Mariana Mokwy. Atrakcje przygotowały także Muzea Emigracji i Marynarki Wojennej oraz Konsulat Kultury. Ponadto w sobotę natomiast w Polsat Plus Arena Gdynia odbędzie się impreza „Lata dwudzieste, lata trzydzieste”, której zwieńczeniem będzie koncert „Już nie zapomnisz mnie”.

Szczegółowy program obchodów