Historia

Poznaj generała Mariusza Zaruskiego

W sobotę 8 kwietnia 2017 roku w Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku odbędzie się konferencja popularnonaukowa „Generał Mariusz Zaruski – życiorys morzem pisany”. Zapraszamy do udziału! 31 stycznia …

Mariusz Zaruski archiwum PZZMariusz Zaruski archiwum PZZ
Galeria zdjęć (1) - zobacz wszystkie

W sobotę 8 kwietnia 2017 roku w Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku odbędzie się konferencja popularnonaukowa „Generał Mariusz Zaruski – życiorys morzem pisany”. Zapraszamy do udziału!

31 stycznia przypada 150. rocznica urodzin generała. Wczoraj, 26 stycznia, Sejm RP przez aklamację przyjął uchwałę, w której upamiętniono i podkreślono zasługi Mariusza Zaruskiego. Czytamy w niej m.in.: „Życie i działalność Mariusza Zaruskiego, jego niezłomna postawa i żarliwy patriotyzm, wielkie zasługi dla żeglarstwa i taternictwa stanowią wzór do naśladowania dla kolejnych pokoleń Polaków”.

Decyzję o uczczeniu generała podjął także Polski Związek Żeglarski, który ogłosił, że 2017 rok będzie poświęcony generałowi.

W obchodach Roku Zaruskiego bierze udział również Pomorski Związek Żeglarski, który wspólnie z Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku organizuje konferencję „Generał Mariusz Zaruski – życiorys morzem pisany”. Ma ona przybliżyć tę postać – pisarza, poety, malarza i jednego z ojców polskiego żeglarstwa i wychowania morskiego.

– Mariusz Zaruski, jako pionier polskiej żeglugi jachtowej i wychowania morskiego, szczególnie zasługuje na naszą uwagę – mówi Jerzy Litwin, dyrektor Narodowego Muzeum Morskiego. – Cieszymy się, że możemy być gospodarzem tej konferencji.

Referaty wygłoszą naukowcy z Polski, którzy w swoich badaniach zajmują się osobą Mariusza Zaruskiego. Mirosław Kuklik, dyrektor Muzeum Ziemi Puckiej im. Floriana Ceynowy, przybliży słuchaczom morską biografię generała. Zwróci uwagę zwłaszcza na trzy etapy jego życiorysu – pobytu w Odessie, polarnych rejsów z Archangielska i żeglugi bałtyckiej.

O grafikach, rysunkach i fotografiach Mariusza Zaruskiego w zbiorach Muzeum Sportu i Turystyki w Warszawie opowie Michał Puszkarski, kierownik Działu Edukacji i Promocji w tej placówce. W referacie przedstawiona zostanie tematyka prac, sposób wykonania i ich późniejsze wykorzystanie w książkach Zaruskiego.

Radosław Paternoga z Działu Historii Wychowania Morskiego Narodowego Muzeum Morskiego przybliży słuchaczom pamiątki związane z Mariuszem Zaruskim, które znajdują się w zbiorach tej placówki. Wśród nich m.in. rękopisy i notatki naukowe, grafiki, naramienniki z munduru wojskowego i kątomierz tarczowy.

Działalność publicystyczną Mariusza Zaruskiego przedstawi dziennikarz i pomysłodawca obchodów Roku Zaruskiego Marek Słodownik. Przypomni czasopisma, w których wydawanie zaangażowany był Zaruski – m.in. „Polską Flotę Narodową”. Prelegent spróbuje również odpowiedzieć na pytanie, czy generał wciąż jest obecny w świadomości Polaków i w jaki sposób jest upamiętniany.

Dariusz Małszycki z Muzeum Miasta Gdyni, specjalizujący się w dziejach przedwojennego gdyńskiego harcerstwa, przybliży wpływ Mariusza Zaruskiego na rozwój wychowania morskiego w harcerstwie.

Na konferencji nie zabraknie również referatu Gdańskiego Ośrodka Sportu, armatora flagowej jednostki Gdańska, żaglowca „Generał Zaruski”. Uczestnicy będą mogli lepiej poznać, a być może również zwiedzić statek, który w 1938 roku został zamówiony przez Mariusza Zaruskiego do celów edukacji morskiej.

– Wielką wartością tej konferencji jest fakt, że Mariusza Zaruskiego poznamy z kilku różnych perspektyw – jako marynarza i żeglarza, malarza marynistę, dziennikarza i wychowawcę młodzieży – mówi Bogusław Witkowski, prezes Pomorskiego Związku Żeglarskiego. – Prelegenci, osoby o uznanym dorobku, gwarantują wysoki poziom naukowy referatów, a zarazem ich przystępność dla słuchaczy w każdym wieku. Będzie to wspaniały hołd dla generała w Roku Zaruskiego.

Konferencja odbędzie się w sobotę, 8 kwietnia, w 76. rocznicę śmierci generała, w Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku – w sali audytoryjnej w Spichlerzach na Ołowiance.

Program

Wstęp na konferencję jest bezpłatny. Zgłaszać się można telefonicznie (506 859 345) lub e-mailowo (jedrzej.szerle@zeglarski.info) do 28 lutego.

Organizatorem konferencji jest Pomorski Związek Żeglarski, a współorganizatorem Narodowe Muzeum Morskie w Gdańsku.

Mariusz Zaruski, ur. 31.01.1867, zm. 8.04.1941 – generał brygady, pisarz, publicysta i malarz. W czasie studiów dużo podróżował, a podczas zesłania do Archangielska za działalność patriotyczną, ukończył Szkołę Morską i pływał po wodach arktycznych. W 1907 roku, sześć lat po powrocie na ziemie polskie, wyjechał do Zakopanego i włączył w popularyzację turystyki górskiej. Był inicjatorem powstania i pierwszym naczelnikiem Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego. Po wybuchu I wojny światowej wstąpił do Legionów Józefa Piłsudskiego. W latach 20. XX w. zaangażował się w rozwój polskiego żeglarstwa. Mariusz Zaruski był pierwszym komandorem Yacht Klubu Polski, prezesem Polskiego Związku Żeglarskiego w latach 1932-1935, współzałożycielem Ligi Morskiej i Rzecznej i pierwszym kapitanem „Zawiszy Czarnego”. Był też jednym z twórców wychowania morskiego. Odbywał pionierskie rejsy bałtyckie, które później opisywał w licznych książkach. Zmarł na cholerę w więzieniu NKWD w Chersoniu.

← Wróć do portalu

Czytaj również

Więcej artykułów
Nowy numer magazynu Wiatr na wrzesień-listopad 2026 13 października 202600:39 Magazyn Wiatr: Baranowski i żagle z Gdańska u Nolana Historia Mateusz Praszczak · 1 min czytania Kapitan Krzysztof Baranowski, 88 lat, kurs na Durban 13 października 202600:34 Kapitan Baranowski 258 mil od Durbanu Rejsy Oskar Wojciechowski · 5 min czytania Dekoracja zwycięzców Szczecin Match Race 2026 na scenie z pucharem 12 października 202616:25 Szczecin Match Race 2026: wygrywa Jakub Gołębiowski Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 4 min czytania Stoisko Żeglarski.info na Poland Boat Show 2026Nasz patronat 12 października 202615:09 Poland Boat Show 2026: podsumowanie targów w Nadarzynie Biznes Oskar Wojciechowski · 8 min czytania Próchno i Rdza 2026Nasz patronat 12 października 202614:45 Próchno i Rdza 2026: sztorm w Helu, parada w Gdyni Turystyka Oskar Wojciechowski · 5 min czytania Długi drewniany rumpel osadzony na głowicy steru na pokładzie klasycznego jachtu 11 października 202620:15 Rumpel: co to jest i jak sterować rumplem Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Schemat kursów jachtu względem wiatru z zaznaczonym martwym kątem i bajdewindem 11 października 202619:11 Bajdewind: co to jest i jak płynąć pod wiatr Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Schemat jachtu mieczowego z zaznaczonymi na czerwono szotami grota i foka 11 października 202618:09 Szot: co to jest i jak się go używa na jachcie Baza wiedzy Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Kabestan szotowy na jachcie z czerwoną liną owiniętą wokół bębna i włożoną korbą 11 października 202617:11 Kabestan: co to jest i jak działa na jachcie Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Schemat bomu zamocowanego do masztu z obciągaczem, topenantą, szotem i rozpiętym grotem 11 października 202616:05 Bom: co to jest i do czego służy na jachcie Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Jacht Faenol Stevena Goddarda na wodach przy Antigui 11 października 202615:11 Antigua Racing Cup 2027 odbędzie się od 17 do 21 marca Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Jesień w Szczecinie, materiały promocyjne Szczecińskiej Karty Turystycznej 11 października 202614:03 Szczecińska Karta Turystyczna: trzy dni za 30 zł i Turystyka Redakcja · 2 min czytania AC75 Luna Rossa na foilach podczas treningu w Cagliari 11 października 202613:01 Luna Rossa skróciła trening w Cagliari. Nurek Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Załoga Emirates Team New Zealand przy problemie z szotami foka na AC75 w Auckland 11 października 202611:00 Emirates Team New Zealand stracił 40 minut przez Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Jimmy Cornell, żeglarz oceaniczny i autor przewodników po trasach oceanicznych 11 października 202609:04 Jimmy Cornell: pół wieku rejsów i planowania tras Rejsy Andrzej Jaworski · 2 min czytania Piotr Cichocki z polską flagą na najwyższym stopniu podium w Portimão 11 października 202608:51 Cichocki podwójnym mistrzem świata w Portimão Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Stoisko Żeglarski.info na Poland Boat Show 2026 11 października 202607:59 Poland Boat Show 2026: co zobaczyć w weekend Biznes Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Dzień 3 Szczecin Match Race 11 października 202602:45 Szczecin Match Race: Gołębiowski wygrał Round Robin Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Trzech żeglarzy Aspire z uniesionymi rękami na pokładzie jachtu klasy 5.5 Metre w Lavrion 11 października 202601:33 Aspire wygrywa mistrzostwa świata 5.5 Metre w Lavrion Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Polacy ze srebrem Akademickich Mistrzostw Świata w Splicie 10 października 202612:23 Polacy ze srebrem Akademickich Mistrzostw Świata w Splicie Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Mike Gemperline's Defiance team finish 3rd in the Allstate Sugar Bowl J/22 Worlds at New Orleans 10 października 202612:09 Glenn Darden i Baby Doll mistrzami świata J/22 w Nowym Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Morka MSPiR 9 października 202614:59 MORKA przed chrztem w Trzebieży. SAR zapowiada Biznes Mateusz Praszczak · 1 min czytania Podsumowanie sezonu 2026 - Centrum Żeglarskie 9 października 202613:39 Centrum Żeglarskie w Szczecinie kończy sezon z ośmioma Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Offshore Double Handled 9 października 202611:11 World Sailing zapowiada konsultacje o technologiach w Sport i regaty Mateusz Praszczak · 1 min czytania