Słyszeliście o… latimeriach?

Latimeria to ryba, o której bardzo długo myślano, że wymarła wraz z dinozaurami jakieś 60 mln lat temu. Kilkadziesiąt lat temu okazało się nagle, że nic podobnego nie miało miejsca. Zwierzę żyje sobie spokojnie u południowo-wschodnich wybrzeży Afryki i w wodach Indonezji. I wciąż budzi wielkie emocje.

W roku 1938 Marjorie Courtenay-Latimer, kustosz jednego z południowoafrykańskich muzeów, kupiła rybę, której nie umiała przypisać do żadnego ze znanych sobie gatunków. Zaintrygowana przesłała jej szkic jednemu z wybitnych znawców fauny oceanicznej prof. J. L. B. Smithowi. I wtedy wybuchła sensacja. „Byłbym mniej zdziwiony gdybym na ulicy spotkał żywego dinozaura” – miał powiedzieć prof. Smith, kiedy po raz pierwszy zobaczył rysunek tajemniczej ryby.

Okazało się, że szkic pani kustosz przedstawia stworzenie, o którym sądzono, że wymarło miliony lat temu. Odkrycie było tak nieprawdopodobne, że niektórzy powątpiewali w jego autentyczność. Głosy sceptyczne ucichły dopiero dwadzieścia lat później, kiedy odkryto kolejny egzemplarz ryby nazwanej w międzyczasie, na cześć Marjorie Courtenay-Latimer, latimerią.

Na pierwsze fotografie żywego zwierzęcia w naturalnym środowisku czekać trzeba było do lat osiemdziesiątych i chociaż dzisiaj nikt już nie poddaje w wątpliwość jego istnienia, nadal niezwykle mało o nim wiadomo. Latimeria dorasta do 2 metrów długości i może ważyć nawet 90 kg. Żyje na znacznych głębokościach, chroniąc się przed wścibstwem badaczy w oceanicznych ciemnościach.

Latimeria jest przykładem żywej skamieniałości. Populację tych ryb trzonopłetwych ocenia się na kilkaset sztuk. Jest niezwykle pożądana przez prywatnych kolekcjonerów, którzy zapłacą każdą cenę za dostarczenie żywego egzemplarza.

Odkrycie latimerii miało też inny, dosyć niespodziewany skutek. Ożywiło dyskusję na temat istnienia innych legendarnych stworów. Jeśli bowiem przez całe wieki udawało jej się przetrwać niezauważoną przez człowieka to czy to samo może dotyczyć yeti albo potwora z Loch Ness?