„Elemka” – pasjonująca historia pechowego żaglowca

Jakim żaglowcem była „Elemka”, dlaczego Liga Morska i Kolonialna ją kupiła i jakie były jej losy pod biało-czerwoną banderą? Dowiedzieć się tego można z książki Jacka Sieńskiego „Elemka. Kolonialny żaglowiec”.

W historii polskich żaglowców za najmniej fortunną uchodzi „Elemka”. Kupiona została w 1934 roku przez Ligę Morską i Kolonialną, która potrzebowała jednostki handlowej do przeprowadzania dalekomorskich rejsów, szkolenia i promowania tematyki morskiej w Polsce. Szybko okazało się, że realizacja tych planów będzie trudna. Po kilku nieudanych rejsach, w 1938 roku została sprzedana.

Mimo kilkuletniego pływania pod biało-czerwoną banderą, historia jednostki nie była dotąd dobrze opisana. Zmieniło się to wraz z książką „Elemka. Kolonialny żaglowiec” Jacka Sieńskiego, gdańskiego dziennikarza, żeglarza, historyka, muzealnika i autora „Zawiszy Czarnego. Pierwszego żaglowca harcerzy”.

Jacek Sieński w publikacji skupił się nie tylko na samej jednostce, ale również okolicznościach, które doprowadziły do jej zakupu. Dlatego „Elemka. Kolonialny żaglowiec” opowiada o powstaniu Ligi Morskiej i Kolonialnej, planach pozyskania kolonii, organizacji pierwszych misji handlowych. W książce opisano także dzieje żaglowców towarowych, w tym szkunerów. Nie brakuje oczywiście informacji o samej „Elemce”, która została zwodowana w 1918 roku jako „Cap Nord”. Dziennikarz przybliżył pierwsze lata użytkowania jednostki, kupno przez Polaków, remont, pierwszy rejs na Morze Śródziemne, użytkowanie jako hulk, a także jej dalsze losy po sprzedaniu przez LMiK.

„Elemkę. Kolonialny żaglowiec” dobrze się czyta. Autor opowieść urozmaicił cytatami z archiwalnych dokumentów, przedwojennych artykułów prasowych i wspomnień. Nie brakuje także historycznych zdjęć i – dla czytelników mniej zorientowanych w tematyce żeglarskiej – słownika wybranych terminów morskich.

Jacek Sieński
„Elemka. Kolonialny żaglowiec”
Wydawnictwo Marpress
Gdańsk 2020