Historia

Żeglarze niepodległości: Tadeusz Ziółkowski

Dowodził „Lwowem”, wspierał naszych olimpijczyków, a przede wszystkim współtworzył żeglarstwo w Wolnym Mieście Gdańsku. Tadeusz Ziółkowski był tam jednym z filarów polskości, za co zapłacił najwyższą cenę. Tadeusz …

Zaloga R6 W Glowacki Dzieje Polskiego ZeglarstwaZaloga R6 1936 W Glowacki Dzieje Polskiego Zeglarstwa
Galeria zdjęć (2) - zobacz wszystkie

Dowodził „Lwowem”, wspierał naszych olimpijczyków, a przede wszystkim współtworzył żeglarstwo w Wolnym Mieście Gdańsku. Tadeusz Ziółkowski był tam jednym z filarów polskości, za co zapłacił najwyższą cenę.

Tadeusz Ziółkowski urodził się 5 czerwca 1886 roku w Wiskitnie koło Koronowa. Uczył się najpierw w Wiskitnie, a następnie w Bydgoszczy. W 1902 roku przerwał naukę i postanowił związać swoje życie z morzem. W Hamburgu zgłosił się na ochotnika na żaglowiec szkolny „Grossherzogin Elisabeth”, a między 1905 i 1906 rokiem uczęszczał do szkoły marynarki handlowej. 7 lutego 1910 roku zdobył stopień kapitana żeglugi wielkiej.

Po wybuchu I wojny światowej wcielony został do Cesarskiej Marynarki Wojennej, w której pływał na krążowniku pomocniczym „Kronprinz Wilhelm”. W 1915 roku okręt i cała jego załoga został internowany w Stanach Zjednoczonych. Tadeusz Ziółkowski do Polski wrócił w październiku 1919 roku. Rok później został powołany do Marynarki Wojennej i skierowany do Komendy Portu Wojennego w Pucku.

Tadeusz Ziółkowski
Tadeusz Ziółkowski. Szkic z książki Tadeusza Dębickiego „Z dziennika marynarza – na pokładzie Lwowa z Gdańska do Rio de Janeiro i z powrotem”.

W 1921 roku mianowany został pierwszym komendantem świeżo zakupionego żaglowca szkolnego „Lwów”. Dowodził nim do 1924 roku, dopływając m.in. do Brazylii. W 1924 roku został zatrudniony w podlegającej Polsce Radzie Portu i Dróg Wodnych w Wolnym Mieście Gdańsku, gdzie pracował do końca życia.

Podczas pobytu w Wolnym Mieście Gdańsku Tadeusz Ziółkowski aktywnie działał w środowisku lokalnej Polonii. Współtworzył polski Dom Marynarza i Klub Morski dla polskich studentów Politechniki Gdańskiej, zorganizował harcerski hufiec morski i prowadził kursy żeglarskie. W 1932 roku doprowadził do powstania Polskiego Klubu Morskiego, zrzeszającego wszystkie polskie środowiska żeglarskie, którego został komandorem.

Był inicjatorem budowy i pierwszym kapitanem pełnomorskiego jachtu „Korsarz”, który w 1936 pod dowództwem Tadeusza Prechitki zwyciężył w regatach Sopot-Kilonia. Również dzięki niemu zbudowano jacht klasy R-6 „Danuta”, na którym w 1936 roku Polacy wystartowali w Igrzyskach Olimpijskich w Berlinie. Na tej imprezie Tadeusz Ziółkowski pełnił funkcję kierownika polskiej żeglarskiej ekipy.

25 sierpnia 1939 roku Tadeusz Ziółkowski odmówił wprowadzenia do gdańskiego portu pancernika „Schleswig-Holstein”, za co został zatrzymany przez policję na kilka godzin. Rankiem 1 września został aresztowany ponownie, przewieziony do obozu dla Polaków w Nowym Porcie, a następnie do obozu koncentracyjnego Stutthof. 22 marca 1940 został rozstrzelany. Spoczywa na Cmentarzu Ofiar Hitleryzmu na gdańskiej Zaspie.

← Wróć do portalu

Czytaj również

Więcej artykułów
Nowy numer magazynu Wiatr na wrzesień-listopad 2026 13 października 202600:39 Magazyn Wiatr: Baranowski i żagle z Gdańska u Nolana Historia Mateusz Praszczak · 1 min czytania Kapitan Krzysztof Baranowski, 88 lat, kurs na Durban 13 października 202600:34 Kapitan Baranowski 258 mil od Durbanu Rejsy Oskar Wojciechowski · 5 min czytania Dekoracja zwycięzców Szczecin Match Race 2026 na scenie z pucharem 12 października 202616:25 Szczecin Match Race 2026: wygrywa Jakub Gołębiowski Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 4 min czytania Stoisko Żeglarski.info na Poland Boat Show 2026Nasz patronat 12 października 202615:09 Poland Boat Show 2026: podsumowanie targów w Nadarzynie Biznes Oskar Wojciechowski · 8 min czytania Próchno i Rdza 2026Nasz patronat 12 października 202614:45 Próchno i Rdza 2026: sztorm w Helu, parada w Gdyni Turystyka Oskar Wojciechowski · 5 min czytania Długi drewniany rumpel osadzony na głowicy steru na pokładzie klasycznego jachtu 11 października 202620:15 Rumpel: co to jest i jak sterować rumplem Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Schemat kursów jachtu względem wiatru z zaznaczonym martwym kątem i bajdewindem 11 października 202619:11 Bajdewind: co to jest i jak płynąć pod wiatr Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Schemat jachtu mieczowego z zaznaczonymi na czerwono szotami grota i foka 11 października 202618:09 Szot: co to jest i jak się go używa na jachcie Baza wiedzy Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Kabestan szotowy na jachcie z czerwoną liną owiniętą wokół bębna i włożoną korbą 11 października 202617:11 Kabestan: co to jest i jak działa na jachcie Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Schemat bomu zamocowanego do masztu z obciągaczem, topenantą, szotem i rozpiętym grotem 11 października 202616:05 Bom: co to jest i do czego służy na jachcie Baza wiedzy Redakcja · 2 min czytania Jacht Faenol Stevena Goddarda na wodach przy Antigui 11 października 202615:11 Antigua Racing Cup 2027 odbędzie się od 17 do 21 marca Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Jesień w Szczecinie, materiały promocyjne Szczecińskiej Karty Turystycznej 11 października 202614:03 Szczecińska Karta Turystyczna: trzy dni za 30 zł i Turystyka Redakcja · 2 min czytania AC75 Luna Rossa na foilach podczas treningu w Cagliari 11 października 202613:01 Luna Rossa skróciła trening w Cagliari. Nurek Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Załoga Emirates Team New Zealand przy problemie z szotami foka na AC75 w Auckland 11 października 202611:00 Emirates Team New Zealand stracił 40 minut przez Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Jimmy Cornell, żeglarz oceaniczny i autor przewodników po trasach oceanicznych 11 października 202609:04 Jimmy Cornell: pół wieku rejsów i planowania tras Rejsy Andrzej Jaworski · 2 min czytania Piotr Cichocki z polską flagą na najwyższym stopniu podium w Portimão 11 października 202608:51 Cichocki podwójnym mistrzem świata w Portimão Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Stoisko Żeglarski.info na Poland Boat Show 2026 11 października 202607:59 Poland Boat Show 2026: co zobaczyć w weekend Biznes Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Dzień 3 Szczecin Match Race 11 października 202602:45 Szczecin Match Race: Gołębiowski wygrał Round Robin Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Trzech żeglarzy Aspire z uniesionymi rękami na pokładzie jachtu klasy 5.5 Metre w Lavrion 11 października 202601:33 Aspire wygrywa mistrzostwa świata 5.5 Metre w Lavrion Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Polacy ze srebrem Akademickich Mistrzostw Świata w Splicie 10 października 202612:23 Polacy ze srebrem Akademickich Mistrzostw Świata w Splicie Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Mike Gemperline's Defiance team finish 3rd in the Allstate Sugar Bowl J/22 Worlds at New Orleans 10 października 202612:09 Glenn Darden i Baby Doll mistrzami świata J/22 w Nowym Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Morka MSPiR 9 października 202614:59 MORKA przed chrztem w Trzebieży. SAR zapowiada Biznes Mateusz Praszczak · 1 min czytania Podsumowanie sezonu 2026 - Centrum Żeglarskie 9 października 202613:39 Centrum Żeglarskie w Szczecinie kończy sezon z ośmioma Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Offshore Double Handled 9 października 202611:11 World Sailing zapowiada konsultacje o technologiach w Sport i regaty Mateusz Praszczak · 1 min czytania