![żeglarstwa lodowego](https://zeglarski.info/wp-content/uploads/2022/12/Adam_van_Breen_Krajobraz_z_lodziami_lodowymi_1615_Wikipedia.jpg)
Słyszeliście o… początkach żeglarstwa lodowego?
Choć latanie na bojerach może wydawać się zajęciem stosunkowo współczesnym, to w rzeczywistości korzenie żeglarstwa lodowego sięgają XVII wieku.
Kiedy po zakończeniu I wojny światowej Otton Weiland zaczął latać po Jeziorze Charzykowskim pierwszymi ślizgami lodowymi, były one w Polsce nowością. W Europie Zachodniej żeglarstwo lodowe miało wówczas już trzystuletnią tradycję, a od ponad wieku istniało jako dyscyplina sportowa.
Pierwsze informacje o żeglarstwie lodowym sięgają początków XVII wieku i pochodzą z rejonu Zatoki Ryskiej i Holandii. Bojery były wówczas najczęściej improwizowane – na płaskodennych łodziach montowano cztery stalowe płozy oraz urządzenie sterownicze. Służyły one zaś do przewozu towarów i ludzi. Dzięki holenderskim kolonistom wynalazek ten trafił do Ameryki Północnej, gdzie rozpowszechnił w XVIII wieku m.in. na rzece Hudson. Wkrótce w Stanach Zjednoczonych żeglarstwo lodowe stało się formą nie tylko transportu, ale też sportu i rekreacji.
![żeglarstwa lodowego](https://zeglarski.info/wp-content/uploads/2022/12/Lodzie_lodowe_na_rzece_Hudson_w_1884_roku_Frederic_S_Cozzens_Wikipedia.jpg)
Łodzie lodowe na rzece Hudson w 1884 roku, Frederic S Cozzens / Wikipedia
W 1790 roku Oliver Booth z Poughkeepsie w stanie Nowy Jork prawdopodobnie jako pierwszy zbudował bojera z trzema płozami – dwoma nieruchomymi, a jednym ruchomym i służącym do sterowania. Konstrukcja ta szybko zyskała na popularności i w ogólnych założeniach funkcjonuje do dzisiaj. Ponieważ ówczesne jednostki służyły również do rekreacji, były znacznie większe niż współczesne i mogły zabrać nawet siedmiu pasażerów.
Poughkeepsie i rzeka Hudson w XIX wieku stały się amerykańskimi stolicami żeglarstwa lodowego. W 1865 roku tam powstał Poughkeepsie Ice Yacht Club, a pięć lat później Hudson River Ice Yacht Club. Na rzece Hudson bito też rekordy – w 1885 roku długi na 21 metrów bojer „Icicle” osiągnął prędkość 172 km/h. Należał on do Johna A. Roosevelta, wuja przyszłego prezydenta USA Franklina D. Roosevelta, który również był miłośnikiem tego sportu.
![żeglarstwa lodowego](https://zeglarski.info/wp-content/uploads/2022/12/Franklin_D_Roosevelt_bojer_1905_Franklin_D._Roosevelt_Presidential_Library_and_Museum.jpg)
Franklin D. Roosevelt latający na swoim jachcie lodowym „Hawk”.
Fot. arch. Franklin D. Roosevelt Presidential Library & Museum
W Europie żeglarstwo lodowe rozwijało się z kolei głównie w Skandynawii i Rosji, szczególnie na Zatoce Ryskiej. Na początku XX wieku na bojerach latał prawdopodobnie mieszkający w Rydze Antoni Aleksandrowicz, późniejszy współzałożyciel Yacht Klubu Polski. W tym też okresie żeglarze lodowi ze Szwecji i Rosji zaczęli współpracować przy organizacji regat międzyklubowych.
Po I wojnie światowej żeglarstwo lodowe zbliżyło się formą do dzisiejszego. W 1928 roku zawiązana została Europejska Unia Jachtingu Lodowego, a cztery lata później Erik von Holst z Estonii zaprojektował Monotyp XV. Szybko stał się on najpopularniejszą klasą żeglarstwa lodowego i rozpoczął nowy etap w historii bojerów. Ale to już temat na inną opowieść.