Znani i nieznani: Zbigniew Zalewski

Jest sternikiem jachtowym i inżynierem nawigatorem, a w dorobku ma opłynięcie świata na „Darze Młodzieży”. Zbigniew Zalewski przez 27 lat był także prezesem Zachodniopomorskiego Okręgowego Związku Żeglarskiego.

Zbigniew Zalewski urodził się 25 listopada 1949 roku w Gnieźnie i tam spędził pierwsze lata życia. Po ukończeniu szkoły średniej rozpoczął studia matematyczne na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

– W młodości pasjonowałem się hokejem na trawie – wspomina Zbigniew Zalewski. – Moja przygoda z żeglarstwem rozpoczęła się dopiero w 1971 roku, kiedy po skończeniu studiów przyjechałem do pracy w Wyższej Szkole Morskiej w Szczecinie. Przy Wydziałach Nawigacyjnym i Mechanicznym istniały kluby żeglarskie i dzięki nim miałem pierwszy kontakt z żeglarstwem. Ta dyscyplina sportu bardzo mi się spodobała!

W 1986 roku Zbigniew Zalewski dodatkowo ukończył Wydział Nawigacji Wyższej Szkoły Morskiej w Szczecinie. Rok później jako oficer nawigator wypłynął w wokółziemską wyprawę „Daru Młodzieży”. Uważa ją za swój najpiękniejszy rejs życia. Przepłynął 23 700 Mm, m.in. wokół trzech przylądków, w tym najgroźniejszego – Hornu.

– Ciepło wspominam Tony’ego Halika i Elżbietę Dzikowską, którzy płynęli z nami i robili audycje z rejsu, oraz wzruszające spotkania z Polonią w Sydney i Wellington – opowiada. – Były też trudne i dramatyczne sytuacje na oceanie, kiedy jeden ze studentów złamał rękę i nogę. Wyjątkowe było za to wpłynięcie do Sydney pod mostem Harbour Bridge pod pełnymi żaglami z żeglarzami stojącymi na wantach. Powitała nas burza oklasków oraz znakomite przyjęcie przez Australijczyków.

Zbigniew Zalewski jeszcze bardziej zainteresował się żeglarstwem w 1991 roku, kiedy został wiceprezydentem Szczecina. Zajmował się sportem, w tym i żeglarstwem, na którego rozwój mocno postawił.

– Szczecin i całe Pomorze Zachodnie jest wprost idealne dla uprawiania żeglarstwa i dlatego uznałem, że trzeba je rozwinąć – mówi. – Przede wszystkim chciałem doprowadzić mariny do takiego stanu, żebyśmy nie musieli się ich wstydzić oraz zachęcać najmłodszych do pływania. Stworzyliśmy w 1993 roku wspólnie z kuratorium i Polskim Radiem Szczecin specjalny program edukacji morskiej dla dzieci, młodzieży i nauczycieli. Do dnia dzisiejszego uczestniczyło w nim kilka tysięcy osób. Brali udział w The Tall Ships’ Races oraz w rejsach „Darem Szczecina”, „Pogorią” i „Fryderykiem Chopinem”.

Z uwagi na zaangażowanie w żeglarstwo, w 1993 roku przedstawiciele zachodniopomorskich klubów zaproponowali mu stanowisko prezesa Szczecińskiego Okręgowego Związku Żeglarskiego, obecnego Zachodniopomorskiego Okręgowego Związku Żeglarskiego.

– Już na samym początku zostałem zaakceptowany przez środowisko – przyznaje. – Otaczało mnie sporo zaangażowanych osób, na których wsparciu bazowałem. Starałem się być dobrym organizatorem oraz po prostu wysłuchiwać i pomagać żeglarzom. Od samego początku starałem się też, żeby żeglarstwo było jedną z podstawowych dyscyplin Szczecina. Wprowadziliśmy również m.in. stypendia sportowe dla najwybitniejszych żeglarzy, np. olimpijki Agnieszki Skrzypulec. Byliśmy także inicjatorem powstania Zachodniopomorskiego Szlaku Żeglarskiego, przy udziale marszałka województwa zachodniopomorskiego oraz prezydentów, burmistrzów i wójtów gmin zachodniopomorskich. W efekcie ponad 100 mln zł zostało wydanych na mariny w regionie. Infrastruktura została poprawiona i przypływa do nas coraz więcej żeglarzy.

5 lipca 2021 roku Rada Miasta Szczecina przyznała Zbigniewowi Zalewskiemu Medal za zasługi dla Miasta Szczecina.

W latach 2005-2007 Zbigniew Zalewski ponownie był wiceprezydentem Szczecina i zaangażował się w sprowadzenie do miasta Operacji Żagiel. Dzięki współpracy z Zachodniopomorskim Okręgowym Związkiem Żeglarskim udało się doprowadzić do przyznania Szczecinowi finału zlotu żaglowców The Tall Ships’ Races w 2007 roku. A wiceprezydent, z ramienia miasta, koordynował przygotowania do tego wydarzenia.

– Impreza była bardzo udana, na kilka dni przybyły do Szczecina trzy miliony osób – opowiada. – Na tym nie poprzestaliśmy i kolejne zloty odbyły się w 2013 i 2017 roku. W 2021 roku również The Tall Ships’ Races był planowany, ale ze względu na pandemię regaty zostały odwołane.

Do 2020 roku, przez siedem kadencji, Zbigniew Zalewski stał na czele Zachodniopomorskiego Okręgowego Związku Żeglarskiego. Na ósmą kadencję już nie kandydował. Żeglarstwo wciąż jest jednak obecne w jego życiu.

– Obserwuję zmianę warty i młodych ludzi, którzy działają w Związku – przyznaje. – Mam nadzieję, że będą dalej go rozwijali. Powoli zbliżam się do emerytury, a rodzina i przyjaciele namawiają mnie na rejs. Może coś się uda zorganizować, ale na razie za wcześnie, żeby o tym mówić.

Zbigniew Zalewski, ur. 25 listopada 1949 roku w Gnieźnie. Absolwent Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (doktor matematyki) oraz Wyższej Szkoły Morskiej w Szczecinie (inżynier nawigator). W latach 1987-1988 wziął udział w wyprawie „Daru Młodzieży” dookoła świata jako oficer nawigator. Należy do klubu SEJK Pogoń Szczecin i posiada patent sternika jachtowego. Pracuje jako dyrektor oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie. Jest doświadczonym samorządowcem. W latach 1991-1994 był wiceprezydentem Szczecina, w latach 1994-1998 przewodniczącym Rady Miasta, w latach 1998-2002 wiceprzewodniczącym Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego, a w latach 2005-2007 ponownie wiceprezydentem Szczecina. Działał też w Zespole Ekspertów ds. Gospodarki Morskiej Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego oraz był przewodniczącym rady programowej Polskiego Radia Szczecin. Pełnił funkcję wiceprezesa Związku Miast i Gmin Morskich. W efekcie zasług, m.in. w rozwój zachodniopomorskiego żeglarstwa, w lipcu 2021 roku otrzymał Medal za zasługi dla Miasta Szczecina.