Baza wiedzy

Co założyć na jesienne żeglowanie. Trzy warstwy, zero bawełny i dlaczego sucho znaczy ciepło

Ubiór na jesienne żeglowanie opiera się na trzech warstwach: bieliźnie odprowadzającej pot, ocieplającym polarze i oddychającym sztormiaku. Kluczem nie jest grubość, tylko suchość, bo woda odbiera ciepło znacznie szybciej niż powietrze. Tłumaczymy, jak dobrać każdą warstwę, dlaczego bawełna się nie sprawdza i o czym pamiętać przy głowie, rękach i stopach.

Ubiór na jesienne  żeglowanieUbiór na jesienne żeglowanie · fot. materiały prasowe
Galeria zdjęć (5) - zobacz wszystkie

Wrzesień i październik potrafią dać najlepsze żeglowanie w roku: stabilny wiatr, puste akweny, ciepła jeszcze woda. Potrafią też wychłodzić załogę w godzinę, jeśli ktoś ubrał się jak na sierpniowy rejs. Dobra wiadomość jest taka, że wystarczy zrozumieć jedną zasadę i trzy warstwy.

Ubiór na jesienne  żeglowanie
Ubiór na jesienne żeglowanie · fot. materiały prasowe

Dlaczego na wodzie liczy się suchość, a nie grubość

Woda odbiera ciepło około 25 razy szybciej niż powietrze o tej samej temperaturze, więc mokra skóra wychładza się dużo szybciej niż sucha. Według poradnika West Marine człowiek w spoczynku wydziela około 60 ml potu na godzinę, przy umiarkowanym wysiłku, jak trymowanie żagli, około pół litra, a przy ciężkiej pracy, na przykład zmianie żagla w złej pogodzie, nawet około litra.

Stąd cel ubioru żeglarskiego: nie tylko grzać, ale odprowadzać wilgoć od ciała i zatrzymywać wodę z zewnątrz. Kilka cieńszych warstw jest przy tym cieplejsze i bardziej elastyczne niż jedna gruba, bo pozwala coś zdjąć przy kręceniu kabestanem i dołożyć na wachcie.

Zmarznięty żeglarz to też mniej bezpieczny żeglarz: gorzej chwyta linę, trudniej utrzymuje równowagę na pokładzie, wolniej reaguje i podejmuje gorsze decyzje.

Ubiór na jesienne  żeglowanie
Ubiór na jesienne żeglowanie · fot. materiały prasowe

Pierwsza warstwa: bielizna, która odprowadza pot

Warstwa przy skórze ma przenosić wilgoć na zewnątrz. Sprawdzają się tkaniny syntetyczne: poliester, nylon, polipropylen, oraz wełna merynosa.

Bawełny unikaj. Potrafi wchłonąć do 25 procent własnej masy wody, schnie długo i po zamoczeniu przylega zimna do ciała. Przy kei wydaje się wygodna, na wodzie odbiera skuteczność nawet najlepszemu sztormiakowi. To samo dotyczy skarpet: bawełniane trzymają wilgoć przy stopie i sprzyjają otarciom, lepsze są wełniane albo syntetyczne.

Druga warstwa: polar, który grzeje nawet mokry

Warstwa środkowa zatrzymuje ciepłe powietrze przy ciele i oddziela je od zimnego sztormiaka. Tradycyjnym wyborem była wełna, bo grzeje także wilgotna. Na łodzi często lepiej sprawdza się polar: jest lekki, nie chłonie wody, szybko schnie i grzeje po zamoczeniu. Nie jest jednak wiatroszczelny ani wodoodporny, dlatego potrzebuje trzeciej warstwy.

Na chłodniejsze dni i wachty warto mieć też ocieplaną kurtkę z wypełnieniem syntetycznym, które zachowuje izolację w wilgoci.

Trzecia warstwa: sztormiak, który oddycha

Zewnętrzna warstwa zatrzymuje wiatr, deszcz i bryzgi. Sztormiak nieprzepuszczający powietrza chroni przed wodą, ale zamyka pot w środku, więc po wysiłku robi się w nim wilgotno i zimno. Oddychające materiały przepuszczają parę wodną na zewnątrz, a nie wpuszczają wody.

Wybierz kategorię do swojego pływania:

Rodzaj pływania

Jaki sztormiak

Dzienne żeglowanie na jeziorze lub zatoce

przybrzeżny, lżejszy

Rejsy z nocnymi wachtami, zimno, sztorm

morski (offshore)

Zwróć uwagę na kaptury, suwaki, kołnierze i mankiety, które da się regulować zmarzniętymi rękami w rękawiczkach.

Ubiór na jesienne  żeglowanie
Ubiór na jesienne żeglowanie · fot. materiały prasowe

Głowa, ręce i stopy

Przez głowę i szyję ucieka dużo ciepła, więc polarowa czapka lub kominiarka pod kapturem robi ogromną różnicę na wachcie. Na ręce w chłodzie najlepsze są rękawice neoprenowe z pełnymi palcami, a w cieplejsze dni rękawiczki z odciętymi palcami, które dają lepsze czucie liny. Na nogi zakładaj buty żeglarskie lub kalosze pokładowe i weź zapasowe suche skarpety na dłuższy rejs.

Kamizelka to część stroju

Najważniejszym elementem ubioru na wodzie jest kamizelka asekuracyjna lub pas ratunkowy, dopasowany i sprawny, noszony na pokładzie cały czas. Jesienią, gdy woda jest coraz zimniejsza, ta zasada waży jeszcze więcej.

Jesienny zestaw w skrócie

  1. Bielizna termoaktywna z syntetyku lub merynosa, góra i dół.

  2. Polar albo ocieplana kurtka syntetyczna.

  3. Oddychający sztormiak: kurtka i spodnie ogrodniczki.

  4. Czapka, rękawice, wełniane skarpety, buty żeglarskie.

  5. Kamizelka asekuracyjna.

  6. Zapasowa suchą warstwa w worku wodoszczelnym.

Więcej poradników na rejs znajdziesz w dziale Rejsy, a relacje z jesiennych regat w dziale Sport.

Najczęściej zadawane pytania

Co założyć na żeglowanie jesienią?
Na jesienne żeglowanie najlepiej założyć trzy warstwy: bieliznę termoaktywną odprowadzającą pot, polar lub ocieplaną kurtkę syntetyczną oraz oddychający sztormiak. Do tego czapkę, rękawice, wełniane skarpety i kamizelkę asekuracyjną.
Dlaczego bawełna nie nadaje się na żagle?
Bawełna może wchłonąć do 25 procent własnej masy wody i długo schnie. Mokra przylega do ciała i je wychładza, a woda odbiera ciepło około 25 razy szybciej niż powietrze.
Czy polar grzeje, gdy jest mokry?
Tak, polar nie chłonie wody, szybko schnie i zachowuje właściwości ocieplające także po zamoczeniu. Nie jest jednak wiatroszczelny ani wodoodporny, dlatego nosi się go pod sztormiakiem.
← Wróć do portalu

Czytaj również

Więcej artykułów
Dzień 3 Szczecin Match Race11 października 202602:45Szczecin Match Race: Gołębiowski wygrał Round RobinSport i regatyOskar Wojciechowski · 2 min czytaniaTrzech żeglarzy Aspire z uniesionymi rękami na pokładzie jachtu klasy 5.5 Metre w Lavrion11 października 202601:33Aspire wygrywa mistrzostwa świata 5.5 Metre w LavrionSport i regatyOskar Wojciechowski · 2 min czytaniaPolacy ze srebrem Akademickich Mistrzostw Świata w Splicie10 października 202612:23Polacy ze srebrem Akademickich Mistrzostw Świata w SplicieSport i regatyOskar Wojciechowski · 1 min czytaniaMike Gemperline's Defiance team finish 3rd in the Allstate Sugar Bowl J/22 Worlds at New Orleans10 października 202612:09Glenn Darden i Baby Doll mistrzami świata J/22 w NowymSport i regatyMateusz Praszczak · 2 min czytaniaMorka MSPiR9 października 202614:59MORKA przed chrztem w Trzebieży. SAR zapowiadaBiznesMateusz Praszczak · 1 min czytaniaPodsumowanie sezonu 2026 - Centrum Żeglarskie9 października 202613:39Centrum Żeglarskie w Szczecinie kończy sezon z ośmiomaSport i regatyOskar Wojciechowski · 1 min czytaniaOffshore Double Handled9 października 202611:11World Sailing zapowiada konsultacje o technologiach wSport i regatyMateusz Praszczak · 1 min czytaniaLeeuwin II po wypadku /9 października 202610:19Leeuwin II odzyskał reje po kolizji z kontenerowcem weRejsyMichał Łaszkiewicz · 1 min czytaniaMarynarz Popeye w kadrze z filmu animowanego Popeye the Sailor Meets Sindbad the Sailor z 1936 roku9 października 202607:55Czy marynarz Popeye był Polakiem? Historia FieglaHistoriaMichał Łaszkiewicz · 5 min czytaniaJazz Turner po rejsie wokół Wielkiej Brytanii i Irlandii startuje w Portimão9 października 202607:25Jazz Turner po rejsie wokół Wielkiej Brytanii iSport i regatyOskar Wojciechowski · 1 min czytaniaMorze 3/20269 października 202607:18Morze 3/2026: żaglowce, rejsy i BałtykHistoriaRedakcja · 1 min czytaniaAspire podczas czwartego dnia mistrzostw świata 5.5 Metre w Lavrion9 października 202605:53Aspire z Kusznierewiczem drugi przed finałemSport i regatyMichał Łaszkiewicz · 1 min czytaniaPolish Match Tour8 października 202623:47Szczecin Match Race: Gołębiowski i Karlemo bez porażkiSport i regatyOskar Wojciechowski · 2 min czytaniaZ Daru Pomorza do ToledoNasz patronat8 października 202621:17Z Daru Pomorza do Toledo: książka Anny MieszkowskiejHistoriaRedakcja · 1 min czytaniaLord Nelson8 października 202607:09Lord Nelson wrócił do żeglugi pod banderą MalezjiRejsyRedakcja · 1 min czytaniaWorld Sailing Inclusion Championships at Portimão, Portugal - Day 48 października 202600:10Piotr Cichocki wygrał dwa wyścigi i jest drugi wSport i regatyMateusz Praszczak · 1 min czytaniaJacht SOLAREM Damiena Guillou prowadzi w Golden Globe Race 20267 października 202617:17Golden Globe Race 2026: Guillou prowadzi na AtlantykuRejsyMichał Łaszkiewicz · 2 min czytaniaJacht AC75 Emirates Team New Zealand na wodzie w Auckland7 października 202617:16ETNZ wznowił testy AC75 w AucklandSport i regatyMichał Łaszkiewicz · 1 min czytaniaJacht Flying Fifteen podczas mistrzostw Europy w 2024 roku7 października 202617:15Mistrzostwa Europy Flying Fifteen w PalmaSport i regatyMichał Łaszkiewicz · 1 min czytaniaUnited by the Ocean co-skipper Mariana Lobato7 października 202617:15Porto będzie bazą The Ocean Race do 2040 rokuBiznesMichał Łaszkiewicz · 1 min czytaniaWorld Sailing In2026 World Sailing Inclusion Championship, Portimão, Portugal, Vela Solidáriaclusion Championship, Portimão, Portugalia, Vela Solidária7 października 202617:14Cichoccy prowadzą w Portimão po drugim dniu regatSport i regatyMichał Łaszkiewicz · 2 min czytaniaPróchno i RdzaNasz patronat7 października 202617:12Próchno i Rdza 2026: program zlotu w GdyniTurystykaMichał Łaszkiewicz · 2 min czytaniaIgrzyska Azjatyckie7 października 202616:49Isozaki i Seki ze złotem Igrzysk Azjatyckich w 470Sport i regatyMichał Łaszkiewicz · 2 min czytaniaBatavia7 października 202616:46Replika Batavii na lądzie przy muzeum w LelystadHistoriaMichał Łaszkiewicz · 2 min czytania