Historia

Słyszeliście o… ostatnim rejsie Czesława Gogołkiewicza?

Okoliczności jego startu w regatach OSTAR 80 były niezwykłe, ale to co się później wydarzyło miało wymiar tragiczny. Równo 40 lat temu, 26 listopada 1980 roku, w wodach …

Czeslaw Gogolkiewicz fot film Jachtem DonikadCzeslaw Gogolkiewicz fot film Jachtem Donikad
Galeria zdjęć (1) - zobacz wszystkie

Okoliczności jego startu w regatach OSTAR 80 były niezwykłe, ale to co się później  wydarzyło miało wymiar tragiczny. Równo 40 lat temu, 26 listopada 1980 roku, w wodach Atlantyku zginął Czesław Gogołkiewicz.

Czesław Gogołkiewicz urodził się 18 września 1938 roku w Toruniu. Dorosłe życie spędził na Pomorzu. Najpierw w Gdańsku, gdzie studiował na Wydziale Budowy Okrętów na Politechnice Gdańskiej, a od 1962 roku w Szczecinie. Po obronie dyplomu rozpoczął pracę w Szczecińskiej Stoczni Jachtowej, późniejszej Morskiej Stoczni Jachtowej im. Leonida Teligi, z którą był związany do 1979 roku.

Jako główny konstruktor i kierownik biura projektów brał udział w tworzeniu jachtów, które zapisały się w historii polskiego żeglarstwa – „Poloneza”, „Spaniela” i „Spaniela 2”, „Cetusa” oraz wielu jednostek typu Taurus. Nie był jednak tylko teoretykiem żeglarstwa – miał patent jachtowego kapitana żeglugi wielkiej, współtworzył Jacht Klub „Pasat”, był także członkiem Jacht Klubu Stocznia Stal. Oraz świetnym regatowcem, trzykrotnie zdobył Morskie Żeglarskie Mistrzostwo Polski na jachcie „Karfi”.

W 1979 roku Czesław Gogołkiewicz podjął się najbardziej niezwykłego zadania w życiu. Za sprawą Richarda Raczyńskiego, Polaka mieszkającego we Francji, który postanowił ufundować jacht i start polskiego żeglarza w atlantyckich regatach samotników OSTAR 80. Nietypową w ówczesnych czasach propozycję odrzucały zarówno państwowe stocznie, jak i znani żeglarze, np. Kazimierz „Kuba” Jaworski. Przyjął ją jednak Gogołkiewicz i miał stanąć za sterami nowego jachtu.

Jednostka, nazwana od nazwiska fundatora „Raczyński II”, powstała w 1,5 roku w zaimprowizowanym warsztacie szkutniczym we wsi Łapiny niedaleko Sandomierza. Była to nowoczesna, 17-metrowa regatowa konstrukcja, przy budowie której wykorzystano m.in. rzadko stosowany w ówczesnej Polsce kevlar. Budowa prywatnego jachtu za zagraniczne pieniądze szybko stała się nie tylko lokalną, ale też ogólnopolską sensacją, a przedsięwzięciem zaczęły interesować się media, władze i służby bezpieczeństwa. Żeglarze i szkutnicy byli przesłuchiwani, a „Raczyński II” został nawet aresztowany na cztery miesiące. Udało się jednak pokonać przeszkody i przetransportować gotowy kadłub do Szczecina. Barwna historia zainteresowała świat filmowy, a krótki film dokumentalny „Jachtem donikąd”, o marzeniu Richarda Raczyńskiego, budowie jednostki i przeszkodach administracyjnych, nakręcił Krzysztof Tchórzewski. Niestety były też przykre konsekwencje, Gogołkiewicza zwolniono z Morskiej Stoczni Jachtowej.

Pospiesznie wykańczany „Raczyński II” z opóźnieniem wypłynął ze Szczecina do Plymouth na start OSTAR, ale szczęśliwie bez przeszkód wystartował w tych prestiżowych regatach. Oprócz niego w imprezie wzięły udział dwie inne polskie jednostki: „Spaniel 2” z Kazimierzem „Kubą” Jaworskim za sterem i „Spaniel” z Jerzym Rakowiczem.

Czesław Gogołkiewicz radził sobie bardzo dobrze, a zbliżając się do wybrzeży Ameryki Północnej miał duże szanse na zajęcie miejsca w czołówce. Niestety kilkadziesiąt mil morskich od mety polski żeglarz zderzył się w gęstej mgle ze statkiem rybackim. Sternikowi nic się nie stało, ale OSTAR nie udało się ukończyć, a jednostka wymagała naprawy.

W połowie listopada Czesław Gogołkiewicz wraz z czteroosobową załogą, w tym inicjatorem całego przedsięwzięcia Richardem Raczyńskim, wyruszył w drogę powrotną do Europy. Trafili na sztorm o sile 12 stopni w skali Beauforta, który przekraczał siły i wytrzymałość żeglarzy. 26 listopada 1980 roku zmyty przez falę został francuski załogant, stojący wówczas za sterem. Jego miejsce zajął Czesław Gogołkiewicz, ale po kilku godzinach także on znalazł się poza jachtem.

Akcja ratownicza nie przyniosła efektów. Pozostałych żeglarzy podjął pobliski statek. „Raczyński II” został wzięty na hol, jednak lina szybko się zerwała. Ani jachtu, ani zaginionych żeglarzy nie odnaleziono.

← Wróć do portalu

Czytaj również

Więcej artykułów
Czteroosobowa załoga Trynidadu i Tobago wychylona za burtę przechylonego jachtu RS21 13 listopada 202607:30 Żeglarstwo bez wzroku: zaufanie i czucie łódki Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Corentin Horeau z uniesionymi rękami w kokpicie jachtu IMOCA MACSF po zwycięstwie w Route du Rhum 2026 12 listopada 202618:06 Route du Rhum 2026: Horeau wygrywa IMOCA z rekordem Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 3 min czytania Kapitan Marek Lewenstein z nagrodą Żeglarski Gryf przy mikrofonie podczas Zachodniopomorskiej Gali Żeglarskiej w Szczecinie 12 listopada 202615:49 Żeglarskie Gryfy 2026: zgłoszenia do 6 grudnia Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Samorządowiec przemawia do mikrofonów, za nim czterech przedstawicieli samorządów Powiatu Puckiego 12 listopada 202614:11 Plan ochrony Zatoki Puckiej: uwagi do 13 listopada Turystyka Michał Łaszkiewicz · 2 min czytania Jachty klasy Star na trasie mistrzostw świata 2026 na Biscayne Bay w Miami 12 listopada 202613:15 Kusznierewicz 2. i 3. w wyścigach MŚ Star w Miami Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 3 min czytania Martinique Suchocka, reprezentantka Polski w Dakarze 12 listopada 202613:05 Martinique Suchocka 8. przed finałem w Dakarze Sport i regaty Mateusz Praszczak · 3 min czytania Żeglarz stoi przy maszcie i ciągnie fał, podnosząc grot na jachcie z czarnym kadłubem u skalistego wybrzeża 12 listopada 202612:00 Fał: co to jest i jak się nim stawia żagiel Baza wiedzy Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Biała łódź motorowa Askeladden C76 Cruiser z silnikiem zaburtowym płynie ślizgiem po fiordzie 11 listopada 202609:00 Parker Poland przejmuje markę Askeladden Biznes Michał Łaszkiewicz · 3 min czytania Gala nagród Rejs Roku 2025, kategoria wyprawy i rejsy morskie 10 listopada 202616:37 Rejs Roku 2026: zgłoszenia do 10 grudnia Rejsy Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Ślubowanie Olimpijskiej Młodzieżowej Reprezentacji Polski Dakar 2026 10 listopada 202616:05 Martinique Suchocka w Dakarze: Techno293 na YOG 2026 Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 2 min czytania Jacht Gedania z napisem na burcie przy czole lodowca 10 listopada 202615:50 Gedania 50 lat po wyprawie polarnej Boguckiego Historia Oskar Wojciechowski · 5 min czytania Szkolenie regionalne sędziów żeglarskich – zapraszamy do Szczecina 10 listopada 202614:33 Szkolenie sędziów żeglarskich w Szczecinie 14.11 Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 1 min czytania Niebieska flaga z logo World Sailing na tle przystani 10 listopada 202613:24 Kodeks kategoryzacji World Sailing: zmiany Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Flota łodzi RS Venture Connect z czarnymi żaglami na wyścigu przed zabudową Portimão 10 listopada 202612:00 Centrum treningowe Portimão dla para żeglarzy Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Pierwszy dzień mistrzostw świata klasy Star 2026 w Miami 10 listopada 202611:58 Kusznierewicz 40. w 1. wyścigu MŚ Star w Miami Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Dwie uśmiechnięte kobiety w kamizelkach asekuracyjnych na łodzi przy piaszczystym brzegu jeziora 10 listopada 202607:30 JachtFilm 2026 w Kinie Wisła: program i bilety Turystyka Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Żaglowy jacht przechylony w nocnym przyboju przy oświetlonym nabrzeżu na Maderze 9 listopada 202614:34 Polski żeglarz uratowany u Madery po orkanie Bruna Rejsy Mateusz Praszczak · 1 min czytania Jachty RC44 na trasie regat 44Cup Calero Marinas 2026 9 listopada 202613:14 44Cup 2026: finał cyklu RC44 w Kartagenie Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 1 min czytania Jachty regatowe podczas mistrzostw świata ORC 2026 w Sorrento we Włoszech 9 listopada 202611:09 ORC 2027: nowy VPP, ORC Light i mistrzostwa Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Kamil Manowiecki  – mistrz świata mężczyzn w mistrzostwach świata X-15 w wingfoilu 2026 9 listopada 202610:17 Manowiecki mistrzem świata X-15 na Ibizie Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 3 min czytania Trimaran SVR-Lazartigue Toma Laperche’a na mecie Route du Rhum 2026 w Pointe-à-Pitre 9 listopada 202610:05 Route du Rhum 2026: Tom Laperche wygrywa z rekordem Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 3 min czytania W Miami rozpoczęły się mistrzostwa świata klasy Star 2026 9 listopada 202607:31 Kusznierewicz na mistrzostwach świata Star w Miami Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Okrągły wyświetlacz Galvanic Voice z zielonymi diodami na konsoli sterowej jachtu, obok kompas i radiotelefon B&G 9 listopada 202607:30 Galvanic Sailing: nowa aplikacja na jacht Biznes Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Craig Wood z protezami nóg siedzi na burcie katamaranu Sirius II w marinie 8 listopada 202621:34 Craig Wood: film o samotnym rejsie przez Pacyfik Rejsy Mateusz Praszczak · 2 min czytania