Historia

Słyszeliście o… jednej z największych katastrof w historii Royal Navy?

22 października 1707 roku był czarnym dniem dla brytyjskiej Royal Navy. Dokładnie 314 lat temu, nieopodal archipelagu wysp Scilly, rozegrała się jedna z największych tragedii morskich, która kosztowała …

Katastrofa Scilly ryc nn Maritime Museum GreenwichKatastrofa Scilly 1707 ryc nn Maritime Museum Greenwich
Galeria zdjęć (2) - zobacz wszystkie

22 października 1707 roku był czarnym dniem dla brytyjskiej Royal Navy. Dokładnie 314 lat temu, nieopodal archipelagu wysp Scilly, rozegrała się jedna z największych tragedii morskich, która kosztowała życie blisko 2000 marynarzy.

Na początku XVIII wieku Wielka Brytania zaangażowana była w wojnę o sukcesję hiszpańską, walcząc m.in. przeciwko Francji i Hiszpanii. Jednym z głównych dowódców brytyjskiej marynarki był admirał Cloudesley Shovell, biorący udział w wielu operacjach morskich, w tym w zdobyciu Gibraltaru w 1704 roku – odtąd należącego do Zjednoczonego Królestwa. Latem 1707 roku Shovell, dowodzący wówczas Flotą Śródziemnomorską, zaatakował Toulon – najważniejszy port francuskiej marynarki. Mimo zadanych przeciwnikom strat, operacja się nie powiodła, a admirał otrzymał rozkaz powrotu do Wielkiej Brytanii.

29 września flota Royal Navy wyruszyła z Gibraltaru kierując się w stronie Portsmouth. W połowie października, na wysokości Zatoki Biskajskiej, pogoda znacznie się pogorszyła, co utrudniło ustalanie położenia okrętów. 22 października, pomimo słabej widoczności i zapadającego zmroku, Cloudesley Shovell postanowił wykorzystać sprzyjający wiatr i wpłynąć na Kanał La Manche. Nie zdawał sobie jednak sprawy, że flota dotarła zbyt daleko na północ i znajduje się nieopodal archipelagu skalistych wysp Scilly.

Tego samego dnia, około godziny 20 cztery okręty wpłynęły na skały nieopodal wyspy St Agnes. Admiralski HMS „Association”, na którym znajdował się Shovell, poszedł na dno w ciągu kilku minut, a z jego 800-osobowej załogi nie ocalał nikt. Łącznie śmierć poniosło blisko 2000 osób.

Katastrofa odbiła się głośnym echem w Wielkiej Brytanii i była jednym z powodów przyjęcia Ustawy o długości geograficznej (ang. Longitude Act) w 1714 roku. Dokument ten ustanawiał nagrodę dla osoby, która zaproponuje prostą metodę ustalania położenia statku na morzu.

Royal Navy
Royal Navy

Wraki przy Przylądku Honda.
Fot. nn/U.S. National Archives and Records Administration

Wbrew pozorom rozwój techniki – lepsza nawigacja, mocniejsza konstrukcja jednostek i wykorzystanie silników – wcale nie wyeliminowało podobnych wypadków. Jednym z największych była katastrofa przy Przylądku Honda w Kalifornii. 8 września 1923 roku 11. Flotylla Niszczycieli USA podczas ćwiczeń próbowała przepłynąć z pełną prędkością przez zamgloną cieśninę Santa Barbara. Z powodu błędnego wyznaczenia pozycji siedem niszczycieli wpłynęło na skały, a dwa weszły na mieliznę. Zginęło 23 marynarzy.

← Wróć do portalu

Czytaj również

Więcej artykułów
Czteroosobowa załoga Trynidadu i Tobago wychylona za burtę przechylonego jachtu RS21 13 listopada 202607:30 Żeglarstwo bez wzroku: zaufanie i czucie łódki Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Corentin Horeau z uniesionymi rękami w kokpicie jachtu IMOCA MACSF po zwycięstwie w Route du Rhum 2026 12 listopada 202618:06 Route du Rhum 2026: Horeau wygrywa IMOCA z rekordem Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 3 min czytania Kapitan Marek Lewenstein z nagrodą Żeglarski Gryf przy mikrofonie podczas Zachodniopomorskiej Gali Żeglarskiej w Szczecinie 12 listopada 202615:49 Żeglarskie Gryfy 2026: zgłoszenia do 6 grudnia Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Samorządowiec przemawia do mikrofonów, za nim czterech przedstawicieli samorządów Powiatu Puckiego 12 listopada 202614:11 Plan ochrony Zatoki Puckiej: uwagi do 13 listopada Turystyka Michał Łaszkiewicz · 2 min czytania Jachty klasy Star na trasie mistrzostw świata 2026 na Biscayne Bay w Miami 12 listopada 202613:15 Kusznierewicz 2. i 3. w wyścigach MŚ Star w Miami Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 3 min czytania Martinique Suchocka, reprezentantka Polski w Dakarze 12 listopada 202613:05 Martinique Suchocka 8. przed finałem w Dakarze Sport i regaty Mateusz Praszczak · 3 min czytania Żeglarz stoi przy maszcie i ciągnie fał, podnosząc grot na jachcie z czarnym kadłubem u skalistego wybrzeża 12 listopada 202612:00 Fał: co to jest i jak się nim stawia żagiel Baza wiedzy Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Biała łódź motorowa Askeladden C76 Cruiser z silnikiem zaburtowym płynie ślizgiem po fiordzie 11 listopada 202609:00 Parker Poland przejmuje markę Askeladden Biznes Michał Łaszkiewicz · 3 min czytania Gala nagród Rejs Roku 2025, kategoria wyprawy i rejsy morskie 10 listopada 202616:37 Rejs Roku 2026: zgłoszenia do 10 grudnia Rejsy Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Ślubowanie Olimpijskiej Młodzieżowej Reprezentacji Polski Dakar 2026 10 listopada 202616:05 Martinique Suchocka w Dakarze: Techno293 na YOG 2026 Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 2 min czytania Jacht Gedania z napisem na burcie przy czole lodowca 10 listopada 202615:50 Gedania 50 lat po wyprawie polarnej Boguckiego Historia Oskar Wojciechowski · 5 min czytania Szkolenie regionalne sędziów żeglarskich – zapraszamy do Szczecina 10 listopada 202614:33 Szkolenie sędziów żeglarskich w Szczecinie 14.11 Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 1 min czytania Niebieska flaga z logo World Sailing na tle przystani 10 listopada 202613:24 Kodeks kategoryzacji World Sailing: zmiany Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Flota łodzi RS Venture Connect z czarnymi żaglami na wyścigu przed zabudową Portimão 10 listopada 202612:00 Centrum treningowe Portimão dla para żeglarzy Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Pierwszy dzień mistrzostw świata klasy Star 2026 w Miami 10 listopada 202611:58 Kusznierewicz 40. w 1. wyścigu MŚ Star w Miami Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Dwie uśmiechnięte kobiety w kamizelkach asekuracyjnych na łodzi przy piaszczystym brzegu jeziora 10 listopada 202607:30 JachtFilm 2026 w Kinie Wisła: program i bilety Turystyka Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Żaglowy jacht przechylony w nocnym przyboju przy oświetlonym nabrzeżu na Maderze 9 listopada 202614:34 Polski żeglarz uratowany u Madery po orkanie Bruna Rejsy Mateusz Praszczak · 1 min czytania Jachty RC44 na trasie regat 44Cup Calero Marinas 2026 9 listopada 202613:14 44Cup 2026: finał cyklu RC44 w Kartagenie Sport i regaty Michał Łaszkiewicz · 1 min czytania Jachty regatowe podczas mistrzostw świata ORC 2026 w Sorrento we Włoszech 9 listopada 202611:09 ORC 2027: nowy VPP, ORC Light i mistrzostwa Sport i regaty Mateusz Praszczak · 2 min czytania Kamil Manowiecki  – mistrz świata mężczyzn w mistrzostwach świata X-15 w wingfoilu 2026 9 listopada 202610:17 Manowiecki mistrzem świata X-15 na Ibizie Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 3 min czytania Trimaran SVR-Lazartigue Toma Laperche’a na mecie Route du Rhum 2026 w Pointe-à-Pitre 9 listopada 202610:05 Route du Rhum 2026: Tom Laperche wygrywa z rekordem Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 3 min czytania W Miami rozpoczęły się mistrzostwa świata klasy Star 2026 9 listopada 202607:31 Kusznierewicz na mistrzostwach świata Star w Miami Sport i regaty Oskar Wojciechowski · 1 min czytania Okrągły wyświetlacz Galvanic Voice z zielonymi diodami na konsoli sterowej jachtu, obok kompas i radiotelefon B&G 9 listopada 202607:30 Galvanic Sailing: nowa aplikacja na jacht Biznes Oskar Wojciechowski · 2 min czytania Craig Wood z protezami nóg siedzi na burcie katamaranu Sirius II w marinie 8 listopada 202621:34 Craig Wood: film o samotnym rejsie przez Pacyfik Rejsy Mateusz Praszczak · 2 min czytania